1. Nedir?

Akut göğüs ağrısı, ksifoid, suprasternal çentik ve her iki midaksiller hat arasındaki ön toraksta ani başlayan ağrı, basınç veya sıkışma hissidir. Akut göğüs ağrısı karakterine göre farklı şekillerde adlandırılır. •

Göğüs Ağrısı Sınıflaması

•Göğüs ağrısı, geleneksel olarak klasik ve klasik olmayan göğüs ağrısı olarak sınıflandırılmaktadır. Bununla birlikte göğüs ağrısı anginal veya plöretik tipte olabilir. ◦Plöretik Göğüs Ağrısı ▪İğne gibi batar veya bıçak saplanır gibi tariflenen göğüs ağrısıdır. ◦Anginal Göğüs Ağrısı ▪Angina, iskemik göğüs ağrısıdır. ▫Anjinal semptomlar, göğüste retrosternal rahatsızlık olarak algılanır. •ör: Ağrı, huzursuzluk, ağırlık, sertlik, basınç, sıkıştırma, daralma). ▪

Rosen's EM'e göre Göğüs Ağrısı Sınıflaması

▫Klasik Göğüs Ağrısı
•Geleneksel olarak angina, klasik tipte göğüs ağrısıdır. •Retrosternal sol ön göğüste ezici, sıkıştırıcı, baskılayıcı ya da sıkışma hissi şeklindedir. •Kardiyak göğüs ağrısı sıklıkla eforla başlar veya artar ve istirahat ile azalır. Ağrı süreleri tek başına kesin ayrım yapmaz ancak klasik olarak: ◦Stabil anginal ağrı 2-10 dakika sürer. ◦Anstabil anginal ağrı 10-30 dakika sürer. ◦AMİ ağrısının ise genellikle 30 dakikadan uzun sürer. •AKS’nin diğer klasik özellikleri arasında ağrının kollara, boyuna veya çeneye yayılması; diaforez; dispne; bulantı ya da kusma bulunur. ◦Diaforez (soğuk terleme) •“Tipik” ve “atipik” terimleri yanıltıcı olabilir. Çünkü akut koroner sendrom (AKS) hastalarında belirtiler çok değişken olabilir ve her zaman “klasik” özellikleri göstermeyebilir. ▫Klasik Olmayan Göğüs Ağrısı •Akut koroner sendrom (AKS) hastalarında görülebilen ama “klasik” tanımlamalara uymayan göğüs ağrısıdır. Klasik bulguların olmaması, hastaların doktora başvurmasını geciktirebilir veya hekimin değerlendirmesini zorlaştırabilir. Bu nedenle atipik ağrı formlarını bilmek çok önemlidir. Bu tür ağrılar AKS için tipik değildir ama varlığı AKS’i kesin olarak dışlamaz. •Süre: Çok kısa (saniyeler) sürebilir veya sürekli (12–24 saatten uzun) devam edebilir. •Şiddet: Dalgalanma gösterebilir (waxing & waning). •Tetikleyici: Beden hareketleri veya pozisyon değişiklikleri ile kötüleşebilir (ör. gövdeyi döndürme, eğilme). •Karakter: Delici (stabbing), iyi lokalize, pozisyonla değişen veya plevritik özellikte olabilir. ◦İnspirasyonla ve supin pozisyonda uzanır iken artan keskin göğüs ağrısının iskemik kalp hastalığı ile ilişkili olması pek olası değildir (ör: Bu semptomlar genellikle akut perikardit ile meydana gelir). (2021 AHA) •Multicenter Chest Pain Study: Akut miyokard infarktüsü (AMI) olan hastaların %22’si göğüs ağrısını “delici (sharp/stabbing)” şeklinde tanımlamış. •Yani AKS'de göğüs ağrısı her zaman basınç/baskı hissi şeklinde olmayabilir. •Hangi gruplarda daha sık görülür? •Kadınlar, Irksal azınlıklar, diyabetikler, yaşlı hastalar, psikiyatrik hastalığı olanlar, mental durumu bozulmuş hastalar •Açıklanamayan düşme ile gelen hastalarda da mutlaka akut koroner sendromlar düşünülmelidir. •Ağrı algısını etkileyen faktörler •İlaçlar (reçeteli ilaçlar), alkol •Hastanın cinsiyeti veya hekimin yaklaşımı •Kültürel farklılıklar (örneğin, “sharp” bazı kültürlerde “severe/şiddetli” olarak, bazılarında “bıçak saplanır tarzda/bıçak gibi” olarak anlaşılabilir) •AKS’in göğüs ağrısı dışında da semptomlarla gelebileceğİni unutmamak gerekir. Bu nedenle acil serviste göğüs ağrısı olmayan şüpheli hastalarda da EKG ile iskeminin mutlaka araştırılması gerekir. •Postmenapozal veya erken menapozal kadınlarda ◦Egzersizle ilişkili olmayan ağrı, Dinlenmekle veya nitrogliserinle geçmeyen ağrı, ◦Antasitlerle rahatlayan ağrı ▪50 yaş üzeri, KAH öyküsü olan hastalarda dikkat etmek gerekir. Ağrı rahatlasa bile AKS ihtimalini unutma! ▪Bu gruplarda abdominal ağrı ile başvuran hastalarda rutin olarak EKG çekilmesi önerilir. ◦Yorgunluk (fatigue), çarpıntı, bulantı; •Yaşlı ve diyabetiklerde dispne, mental durum değişiklikleri; •Bazı hastalarda epigastrik ağrı ya da yeni palpitasyonlar gibi. ◦2021 AHA göğüs ağrısı kılavuzunda bu terimlerden vazgeçilmiştir. ▪

2021 AHA'ya göre Göğüs Ağrısı Sınıflaması

▫“Göğüs ağrısı” ifadesi, tek başına ağrının nedenini açıklamaz. Bu nedenle “atipik göğüs ağrısı” demek, durumu hafife alma riskini taşır. Bu nedenle ağrının nedenini daha doğru değerlendirebilmek için iki farklı değerlendirme ile sınıflandırmaktadır: •İlk sınıflama •Kardiyak •Muhtemelen kardiyak •Non-kardiyak •Diğer Sınıflama •STEMI, NSTE-AKS, stabil anjina ve non kardiyak. ◦

Anginal veya İskemik Semptom Eş Değerleri (Tintinalli)

▪Dinlenme veya eforla olan nefes darlığı (dispne) ▫Özellikle dispne ile gelen hastalar, göğüs ağrısı olmayanlara göre: 4 kat daha fazla ani kardiyak ölüm riski taşır. ▪Mide ağrısı/epigastrik rahatsızlık ▪Yeni başlayan çarpıntı ▫Miyokard iskemisi, kalpte otomatizite ve irritabiliteyi artırarak aritmilere yol açabilir. Ayrıca taşikardi, miyokardın oksijen ihtiyacını artırır ve iskemiyi tetikleyebilir. ▪Bulantı, baş dönmesi, genel güçsüzlük ▪Akut mental durum değişiklikleri ▪Soğuk terleme ▪Omuz, kol veya çene rahatsızlığı

Tablo: Göğüs Ağrısında Semptom Paternlerine Göre İskemi Olasılığı

Azalır ⟵⟵⟵⟵ İskemi Olasılığı ⟶⟶⟶⟶ Artar

•Keskin •Kısa süren •Yer değiştiren •Plöretik •Pozisyonel	•Sağ tarafta •Yırtıcı •Yanıcı	•Bıçak saplanır tarzda	•Sol tarafta •Künt •Ağrılı	•Merkezi yerleşimli •Basınçlı •Sıkıştırır tarzda •Ağırlık hissi •Sertlik hissi •Efor/stres kaynaklı •Retrosternal

2. Etiyoloji

Göğüs ağrısı nedenleri yaşlara göre farklı dağılım göstermektedir. Yaş arttıkça kardiyak (kalp kaynaklı) nedenlerin görülme oranı artar. Spesifik olmayan göğüs ağrısı her yaş grubunda en sık neden olarak kalmaya devam eder. Genç hastalarda anksiyete ve kas-iskelet ağrısı daha yaygınken, ileri yaşta kalp yetmezliği ve koroner arter hastalığı ön plana çıkar. Bu kısımda yaşlara göre göğüs ağrısı nedenlerinden bahsedilecektir. •18–44 Yaş Arası ◦Bu yaş grubunda acil servise göğüs ağrısı ile başvuran hastalarda en sık neden spesifik olmayan göğüs ağrısı (%48) olarak görülür. Yani çoğu vakada ağrının kalp, akciğer veya kas-iskelet sistemine ait belirli bir nedeni bulunmaz. ◦Daha az görülen nedenler: ağrılı solunum (%10), abdominal ağrı (%4), kas-iskelet sistemi kaynaklı ağrı (%3) ve anksiyete (%2)’dir. Daha nadir olarak pnömoni, kardiyak ritim bozuklukları, koroner ateroskleroz, akut miyokard enfarktüsü ve konjestif kalp yetmezliği görülür. •45–64 Yaş Arası ◦Bu yaş grubunda en sık neden yine spesifik olmayan göğüs ağrısı (%56)’dır. Ancak kalp hastalıkları görülme oranı genç gruba göre belirgin şekilde artar. Koroner ateroskleroz (%5), akut miyokard enfarktüsü (%4), kardiyak disritmi (%3) ve konjestif kalp yetmezliği (%1) bu yaş grubunda daha sık izlenir. Diğer nedenler arasında ağrılı solunum, pnömoni, anksiyete ve kas-iskelet sistemi ağrısı yer alır. •65–79 Yaş Arası ◦Yaş ilerledikçe kalp ve damar kaynaklı nedenler ön plana çıkar. En sık neden hâlâ spesifik olmayan göğüs ağrısı (%52) olsa da, koroner ateroskleroz (%6), kardiyak disritmi (%5), akut miyokard enfarktüsü (%4) ve konjestif kalp yetmezliği (%3) oranları anlamlı şekilde artar. Ayrıca pnömoni ve abdominal ağrı gibi sistemik nedenler de bu yaş grubunda önem kazanır. •80 Yaş ve Üzeri ◦İleri yaş grubunda göğüs ağrısının nedeni çoğunlukla kardiyak veya pulmoner kökenlidir. Spesifik olmayan göğüs ağrısı (%51) hâlâ en sık neden olmakla birlikte, koroner ateroskleroz (%6), konjestif kalp yetmezliği (%4), akut miyokard enfarktüsü (%3), pnömoni (%5), kardiyak disritmi (%4) ve abdominal ağrı (%3) oranlarında belirgin artış görülür.

3. Epidemiyoloji

Göğüs ağrısı, hem yaşamı tehdit eden hem de etmeyen çok sayıda hastalıktan kaynaklanabilen bir semptomdur. Bu nedenle ayırıcı tanısı oldukça geniştir. Atipik olan veya nedeni belirsiz göğüs ağrısı ise, büyük ya da küçük, akademik ya da toplum hastanesi, kentsel, banliyö ya da kırsal fark etmeksizin neredeyse her acil serviste günlük bir başvuru nedenidir. Göğüs ağrısı nedenli başvuran tüm hastaların yaklaşık %10’unu akut koroner sendromlar (AKS) oluşturur. Ancak, akut miyokard enfarktüsü (AMİ) olan hastaların yaklaşık %2’sine, ilk başvuru sırasında acil serviste doğru tanı konulamamaktadır.

1. Nedir?

2. Etiyoloji

3. Epidemiyoloji

Kaldığın Yerden Devam Et

Ücretsiz üyelik ile:

İlgili Konular